Η Εβραϊκή Συνοικία – Τζουδερία

history_lajuderiaΟι Εβραίοι της Ρόδου ζούσαν μέσα στο κάστρο, στο ανατολικό τμήμα της Παλιάς Πόλης, σε ξεχωριστή πυκνοκατοικημένη συνοικία με στενούς, οφιώδεις και βοτσαλωτούς δρόμους. Στη γειτονιά που ήταν γνωστή ώς «Juderia», «Οβραϊκή», υπήρχαν πέτρινα ψηλά αρχοντόσπιτα, αλλά και ταπεινότερα μικρά πλίνθινα σπίτια για τις πολυμελείς φτωχότερες οικογένειες. Συχνά κάθε σπίτι στέγαζε περισσότερα απο ένα νοικοκυριά, που άνηκαν στην ίδια οικογένεια. Στα κορτίχος, τις αυλές μεταξύ των σπιτιών, κυκλοφορούσαν τα νέα, ακούγονταν τα ισπανο-εβραικά (λαδίνο) τραγούδια και συνεχιζόταν μια παράδοση αιώνων. Οι δημογραφικές εκτιμήσεις για την εβραική κοινότητα Ρόδου κυμαίνονταν απο τα 500 άτομα, κατά μέσον όρο το 17ο και 18ο αιώνα, μέχρι τα 3000 και πλέον άτομα, κατά την ακμή της κοινότητας, στα τέλη του 19ου και στις αρχές του 20ου αιώνα.
Μνημείο Ολοκαυτώματος
Στις 6 Αυγούστου 1946 ο Γαβριήλ Χαρίτος εκλέγεται πρώτος δήμαρχος της ελεύθερης Ρόδου, σφραγίζοντας μία σκλαβιά 600 χρόνων.

Στη μνήμη των Εβραίων συμπατριωτών του ονόμασε την πλατεία της Εβραικής συνοικίας της Παλιάς Πόλης της Ρόδου σε «Πλατεία Εβραίων Μαρτύρων».

Στην πλατεία Εβραίων Μαρτύρων το 2002 ο Δήμος Ροδίων έδωσε την άδεια για την δημιουργία Μνημείου Ολοκαυτώματος στη Μνήμη των Ροδιτών Εβραίων που χάθηκαν στο Ολοκαύτωμα.

monument_holocaustΤο Μνημείο του Ολοκαυτώματος βρίσκεται στο κέντρο της πάλαι ποτέ Εβραϊκής συνοικίας που ονομαζόταν «Λα κάγια Άντσα» δηλαδή φαρδύς δρόμος. Στη πλατεία δόθηκε το όνομα «Πλατεία Εβραίων μαρτύρων» από τον πρώτο εκλεγμένο δήμαρχο της Ρόδου μετά την ενσωμάτωση της Δωδεκανήσου με την Ελλάδα, κ. Γαβριήλ Χαρίτο. Το μνημείο είναι δωρεά του κ. Βίκτωρα Ρέστη στη μνήμη των Ρόδιων και Κώων Ελλήνων Εβραίων που χάθηκαν στο Ολοκαύτωμα ενώ τα αποκαλυπτήρια του έγιναν τον Ιούλιο του 2002. Είναι ένα ημιτελές εξάπλευρο πολύγωνο και αναγράφει το ακόλουθο κείμενο σε έξι γλώσσες (ελληνικά-γαλλικά-ιταλικά-αγγλικά-εβραϊκάά και λαδίνο). «MH ΞΕΧΑΣΕΙΣ ΠΟΤΕ. ΣΤΗΝ ΑΙΩΝΙΑ ΜΝΗΜΗ ΤΩΝ 1604 ΕΒΡΑΙΩΝ ΜΑΡΤΥΡΩΝ ΤΗΣ ΡΟΔΟΥ ΚΑΙ ΤΗΣ ΚΩ ΠΟΥ ΕΞΟΝΤΩΘΗΚΑΝ ΣΤΑ ΝΑΖΙΣΤΙΚΑ ΣΤΡΑΤΟΠΕΔΑ ΘΑΝΑΤΟΥ»